به انجمن خوش آمدید
صفحه 2 از 2 نخستنخست 12
نمایش نتایج: از شماره 11 تا 11 , از مجموع 11
  1. #11

    Dr Ernesto آواتار ها
    Status : Dr Ernesto آنلاین نیست.
    تاریخ عضویت : Nov 2010
    محل سکونت : هر جا که بگی
    نوشته ها : 2,064
    تشکر : 2,806
    تشکر شده 4,700 بار در 1,443 ارسال

    پیش فرض

    گويش شاخه اي منشعب از زبان است كه تغيير يافته و براي سخن گوياي ديگر قابل فهم نيست .
    مثلاً زبان فارسي ميانه شاخه اي از زبان فارسي باستان است گر چه خود يك زبان است اما وقتي در مقابل زبان فارسي باستان بیاید ٬ مي توانيم بدان گويش خطاب كنيم . به زبان تاتي هم ميتوان زبان گفت اما اطلاق گويش در بحث هاي زبانشناسي بهتر است چراكه همه اينها ( تاتي ، گيلكي، تالشي ، كردي و ... ) در مقابل زبان مادر خود يك گويش محسوب مي‌شوند.
    لهجه با گويش تفاوتي ندارد . ولي زبانشناسان گويش را بيشتر استفاده مي‌كنند و لهجه را مردم معمولي براي ناميدن يك گويش استفاده مي‌كنند .گويش ناميدن يك زبان يا برعكس زبان ناميدن يك گويش هيچ تأثيري در ذات زبان ندارد .

    گویش تاتي خلخال
    تاتي خلخال در دو بخش زیر رواج دارد:
    الف : بخش شاهرود ب : بخش خورش رستم

    الف : موقعيت كلي شاهرود
    بخش شاهرود در جنوب خلخال واقع شده است و از سمت شرق به كوههاي ماسال و شاندرمن گيلان از غرب به بخش خورش رستم و از سمت شمال به بخش مركزي شهرستان خلخال و از جنوب به طارم و زنجان محدود است. منطقه شاهرود منطقه اي كوهستاني است كه داراي آب و هواي نسبتاً سرد و زمستانهاي برف گيرو نسبتاً کم باران مي باشد. بارش باران آن در فصل بهار ( فروردين ماه ) و پاييز ( مهر ماه ) مي‌باشد كه در كنار بارانهاي شمال كشور كه با يك سلسله كوه از آنها جدا شده به چشم نمي‌آيد .
    در فصل بهار ( ارديبهشت و خرداد ) آب و هواي بسيار خوبي دارد و مسافرين و گردشگران بسياري از حاشيه رود شاهرود از باغات و حاشيه جاده ديدن مي كنند .
    وجه تسميه شاهرود دقيقا ً معلوم نيست اما چنين مي نمايد كه "شاه رود" باشد يعني رود بزرگ . چرا كه شاه يعني بزرگ و در كلمات شاه فنر٬شاهرگ ، شاه مار ، شاه توت ، شاه به معناي بزرگ مانده است و به خاطر رودي كه در منطقه جريان دارد اين تسميه بعيد نمي‌نمايد و شال رود هم گفته اند: رودي كه در شال جریان دارد. ( روستايي بزرگ و سر سبز در شاهرود)؛اما این وجه تسمیه اخیر نمی تواند درست باشد چرا که این رود فقط در شال جریان ندارد یا از آن سرچشمه نمی گیرد . ( براي اطلاع از مشخصات رود شاهرود به بخش رودهاي منطقه مراجعه شود)
    تاتي شاهرود خلخال در روستاهاي اسكتسان(askəstan ) اسبو( asbu ) درو(dərav) كلور(kolur ) شال (shal) ديز(diz ) ديز قشلاق(diz gheshlagh) كرين(karin ) لرد(lərd ) گيلوان( guilavan) خانقاه(khanaghah)كهل دشت(kehaldasht ) طهارم دشت(Tarəm dasht ) و چندين روستاي ديگر پراكنده است .
    روستاهاي ديگر منطقه همه مي توانند به تاتي تكلم نمايند اما در سالهاي اخير به علت مجاورت زنجان و خلخال زبان تركي رو به گسترش بوده است و روستاي خمس (khaməs ) كه قبلاً تات زبان بوده و امروزه به كلي ترك زبان شده است و نامش هم در قديم گويا ( hamas) بوده است و اين با نظام آوايي تاتي سازگار است چراكه واج " ح " "h" دربسياري از موارد در تاتي حذف يا تبديل به " خ " مي شود مانند : هرو مركز خلخال كه مردم تات زبان خرو (khero) گويند و امامزاده ای در كلور واقع است به نام سيد حسين كه قديمي ها سيد خسين (khosein ) گويند .
    به طور كلي تات زبانها رابطه اي نزديك با ترك زبانها دارند و زبان تركي میدانند و قادر به ارتباط با ترك زبانها هستند و ترك زبانهای شاهرود هم ،تاتي صحبت مي كنند اما با خودشان تركي تكلم مي كنند. تاتي خلخال ويژگيهاي كهن زباني بسياري را در خود حفظ كرده از جمله ، ارگيتو ، گردش مصوت جنس دستوري ، صرف اسم و ......
    منابع تحقيق در زبان تاتي شاهرود و خلخال
    در مورد زبان شاهرود كمتر تحقيق معتبر زبانشناسي صورت گرفته است و مهمترين اثر در اين مورد از پروفسور احسان يارشاطر است كه در حدود سال 1959 به مدت تقريبي يك هفته در منطقه بوده و حاصل كارش در مورد شاهرود يك مقاله است با عنوان :
    The dialect of shahrud (khalkhal) BSOAS.22.1959 pp.52-68
    اين اثر در 17 صفحه و به زبان انگليسي نوشته شده است. در اين اثر نويسنده نخست كلياتي از منطقه و نظام آوايي تاتي را ذكر كرده و در ادامه از ساخت واژي گويش تاتي مطالبي بيان كرده و در خاتمه چهار متن تاتي را ضمن آوايي نويسي ترجمه كرده است. لازم به ذكر است كه گونه مورد نظر اين مقاله " شالي" است كه در جاهايي آن را با شاندرمني ( گونه‌اي تالشي ) مقايسه كرده است .
    اثر ديگر نويسنده فوق الذكر درباره تاتي جنوبي مي باشد که مهمترين و بهترين اثر در اين زمينه است و با نام زير به انگليسي چاپ شده است:
    A Grumman of Southern Tati dialects , the huge – Paris , 1969
    اين اثر كه در مورد تاتي بي نظير است دستور زبان تاتي جنوبي است و بيشتر بر پايه گونه هاي چالي ، شالي ، تاكستاني ، اشتهاردي ، خيارجي ، ابراهيم آبادي ، سگز آبادي ، دانسفاني ، اسفروريني ، خوزيني است .
    ايشان براي احتراز از خلط دو گونه شالي ( يكي در خلخال و ديگري در تاكستان ) گونه ي شالي تاكستان را همه جا چالي (chali) معرفي كرده و در پاورقي (ص 19) بدين نكته اشاره كرده است .
    اثر ديگر زبانشناسي در اين مورد يك پايان نامه كار شناسي ارشد از دانشگاه شيراز است كه آقاي سيد اكبر يحيي زاده ( كلوري ) به راهنمايي دكتر محمود رضا دستغيب در سال 1382 با نام: بررسي زبان شناختي تاتي شاهرود و خلخال انجام داده است.
    پايان نامه ی ديگر در اين مورد از آقاي جواد معراجي لرد مي باشد كه به نام زبان تاتي در شاهرود و خلخال به راهنمايي دكتر برات زنجاني – دانشگاه آزاد واحد تهران مركز در سال 1377 انجام شده است.

    ب- بخش خورش رستم :
    تاتی بخش خورش رستم خلخال در دو روستا به نام کجل kajal ) ) و کرنق karnagh ) ) تکلم می شو د . در مورد تاتی کجل یک پایان نامه و یک مقاله نوشته شده كه به شرح ذیل مي باشد :

    بررسی واجشناسی گویش تاتی دهکده کجل(خلخال) براساس روشهای نوین زبانشناسی/ماری آرادگلی/استاد راهنما:دکترسیف الله نجم آبادی/(پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران_1349)

    The Tâti dialect of Kajal , BSOAS,23,1960 275-286

    كتاب بسيار ازشمند « زبان فارسي در آذربايجان » از نوشته‌هاي دانشمندان و زبان شناسان ،گرد آوري ايرج افشار ،بنياد موقوفات دكتر محمود افشار شماره 25 – تاريخ انتشار سال 1368 چاپ اول (2 جلد) حاوي 50 مقاله معتبر است كه سر آغاز تحقيقات زبانشناسي در آذربايجان بوده است و ديگران از آنها استفاده‌هاي فراواني برده‌اند. كمتر كسي است كه در اين زمينه تحقيق كند اما به اين كتاب نياز نداشته باشد .مقالات اين كتاب در جاهاي ديگر هم آمده اند اما وجود آنها به صورت یکجا بسيار ارزشمند است .

    http://www.kolur.ir/page.aspx?content=11&lang=fa
    کانال تلگرام آنوبانینی


    ابنای روزگار به اخلاق زنده اند............................................ .......قومی که گشت فاقد اخلاق مردنی است

    ****
    بهشت از دست آدم رفت،از اون روزی که گندم خورد..............ببین چی میشه اون کس که، یه جو از حق مردم خورد

    @ge0tourism
    @sha_af
    @msadegh_sansari

    khim.persianblog.ir

  2. 2 کاربر مقابل از Dr Ernesto عزیز به خاطر این پست مفید تشکر کرده اند.

    sep.so (09-10-2012), Solmaz (17-02-2011)


 
صفحه 2 از 2 نخستنخست 12

کلمات کلیدی این موضوع

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •